Udzielanie pożyczek

Chrześcijanin zobowiązany jest do hierarchizacji potrzeb. Biblia mówi: „Szukajcie najpierw Królestwa Bożego i sprawiedliwości jego,...”. Mt 6,33 (BW). Potem Biblia dodaje: „a wszystko inne będzie wam dodane”. Mt 6,33 (BW). „Albowiem wie Ojciec wasz, czego wam potrzeba...”. Mt 6,8 (BT) i z całą pewnością „według swego bogactwa zaspokoi wspaniale w Chrystusie Jezusie każdą waszą potrzebę”. Flp 4,19 (BT).

Różne są jednak sytuacje życiowe i dlatego Pan Bóg już Izraelitom dał przepisy dotyczące udzielania pożyczek. Biblia mówi: „Jeśli będzie u ciebie ubogi któryś z twych braci… nie okażesz twardego serca wobec niego ani nie zamkniesz swej ręki przed ubogim swym bratem, lecz otworzysz mu swą rękę i szczodrze mu udzielisz pożyczki, ile mu będzie potrzeba. Chętnie mu udziel, niech serce twe nie boleje, że dajesz”. Pwt 15,7-8 (BT).

Pożyczka może być nieoprocentowana lub dana na umówiony procent. Biblia mówi: „Nie będziesz żądał od brata swego odsetek z pieniędzy, z żywności ani odsetek z czegokolwiek, co się pożycza na procent. Od obcego możesz się domagać, ale od brata nie będziesz żądał odsetek, aby ci Pan, Bóg twój, błogosławił we wszystkim...”. Pwt 23,20-21 (BT).

W Izraelu była też dopuszczona pożyczka pod zastaw. Biblia mówi: „Jeśli bliźniemu swemu udzielisz pożyczki z zabezpieczeniem, nie wejdziesz do jego domu, by zabrać cośkolwiek w zastaw”. Pwt 24,10 (BT). „Jeśli weźmiesz w zastaw płaszcz twego bliźniego, winieneś mu go oddać przed zachodem słońca, bo jest to jedyna jego szata i jedyne okrycie jego ciała podczas snu”. Wj 22,25-26 (BT).

Czy dziś chrześcijanin powinien udzielać pożyczek?

W Nowym Testamencie czytamy: „Wszelki datek dobry i wszelki dar doskonały zstępuje z góry od Ojca światłości”. Jk 1,17 (BW). Skoro więc „darmo wzięliście”, to i „darmo dawajcie”. Mt 10,8 (BW). Bo „Jeśliby ktoś posiadał majętność tego świata i widział, że brat jego cierpi niedostatek, a zamknął przed nim swe serce, jak może trwać w nim miłość Boga?”. 1 J 3,17 (BT).

Choć przepisy dotyczące pożyczek dane Izraelitom nas nie obowiązują, jednak idea wspierania potrzebujących pozostała, wszak mamy miłować „swego bliźniego jak siebie samego”. Mt 22,39 (BT). A i „Nie zapominajcie o dobroczynności i wzajemnej więzi, gdyż cieszy się Bóg takimi ofiarami”. Hbr 13,16 (BT), bo Kto uszy zatyka na krzyk ubogiego, sam będzie wołał bez skutku”. Prz 21,13 (BT).

Już powyższe wersety powinny nas skłaniać do życzliwego traktowania brata w potrzebie i podjęcia właściwej decyzji: „otworzysz mu swą rękę i szczodrze mu udzielisz pożyczki, ile mu będzie potrzeba. Chętnie mu udziel, niech serce twe nie boleje, że dajesz”. Pwt 15,8 (BT). Bo „Jaki z tego pożytek, bracia moi, skoro ktoś będzie utrzymywał, że wierzy, a nie będzie spełniał uczynków?... Jeśli na przykład brat lub siostra nie mają odzienia lub brak im codziennego chleba, a ktoś z was powie im: Idźcie w pokoju, ogrzejcie się i najedzcie do syta! - a nie dacie im tego, czego koniecznie potrzebują dla ciała – to na co się to przyda? Tak też i wiara, jeśli nie byłaby połączona z uczynkami, martwa jest sama w sobie”. Jk 2,14-17 (BT).

Pan Jezus nauczał: „Daj temu, kto cię prosi, i nie odwracaj się od tego, kto chce pożyczyć od ciebie”. Mt 5,42 (BT). W Ewangelii Łukasza czytamy dalsze wskazówki: „Jeśli pożyczek udzielacie tym, od których spodziewacie się zwrotu, jakaż za to dla was wdzięczność? I grzesznicy grzesznikom pożyczają, żeby tyleż samo otrzymać. Wy natomiast miłujcie waszych nieprzyjaciół, czyńcie dobrze i pożyczajcie, niczego się za to nie spodziewając. A wasza nagroda będzie wielka i będziecie synami Najwyższego... Bądźcie miłosierni, jak Ojciec wasz jest miłosierny”. Łk 6,34-36 (BT).

W świetle przytoczonych wersetów odpowiedź na wyżej postawione pytanie jest twierdząca, ponieważ zgodnie z zasadą miłości powinniśmy nie tylko chętnie pożyczać, ale i szczodrze dawać każdemu potrzebującemu. Biblia mówi: „A powiadam: Kto sieje skąpo, skąpo też żąć będzie, a kto sieje obficie, obficie też żąć będzie. Każdy, tak jak sobie postanowił w sercu, nie z żalem albo z przymusu; gdyż ochotnego dawcę Bóg miłuje”. 2 Kor 9,6-7 (BW).

Oczywiście ochotne obdarowywanie musi być przemyślane i dostosowane do własnych zasobów, Biblia bowiem mówi: „Doprowadźcie teraz to dzieło do końca, aby czynne podzielenie się tym, co macie, potwierdzało waszą chętną gotowość. A gotowość uznaje się nie według tego, czego się nie ma, lecz według tego, co się ma. Nie o to bowiem idzie, żeby innym sprawiać ulgę, a sobie utrapienie, lecz żeby była równość. Teraz więc niech wasz dostatek przyjdzie z pomocą ich potrzebom, aby ich bogactwo było wam pomocą w waszych niedostatkach i aby nastała równość...”. 2 Kor 8,11-14 (BT).

Apostoł Paweł napisał: „Nie pożądałem srebra ani złota, ani szaty niczyjej. Sami wiecie, że te ręce zarabiały na potrzeby moje i moich towarzyszy. We wszystkim pokazałem wam, że tak pracując, trzeba wspierać słabych i pamiętać o słowach Pana Jezusa, który powiedział: Więcej szczęścia jest w dawaniu aniżeli w braniu”. Dz 20,33-35 (BT). Nakazuje więc: „Kto kradnie, niech kraść przestanie, a niech raczej żmudną pracą własnych rąk zdobywa dobra, aby miał z czego udzielać potrzebującemu”. Ef 4,28 (BW).

Podsumowanie. Do właściwego gospodarowania własnym majątkiem potrzeba Bożej mądrości. A Bóg mówi: „Wielkim... zyskiem jest poprzestawanie na tym, co wystarczy. Nic bowiem nie przynieśliśmy na ten świat; nic też nie możemy [z niego] wynieść. Mając natomiast żywność i odzienie, i dach nad głową, bądźmy z tego zadowoleni!”. 1 Tm 6,6-8 (BT). Jeśli będziemy poprzestawać na tym, co wystarczy, będziemy mieli możliwość udzielania pożyczek czy darów potrzebującym, mamy bowiem być „wykonawcami Słowa, a nie tylko słuchaczami”. Jk 1,22 (BW), ponieważ „Kto czyni dobrze, z Boga jest”. 3 J 1,11 (BW). Pożyczajmy więc, lecz nie zmieniajmy warunków pożyczki, „Niech wasza mowa będzie: Tak, tak; nie, nie”. Mt 5,37 (BT). A przede wszystkim „Niech nikt nie szuka własnej korzyści, lecz korzyści bliźniego”. 1 Kor 10,24 (BW).

Pokora

Biblia mówi: „...pokorny duchem dostępuje czci”. Prz 29,23 (BW).

Zanim Jezus dostąpił czci, „wyparł się samego siebie, przyjął postać sługi i stał się podobny ludziom; a okazawszy się z postawy człowiekiem, uniżył samego siebie i był posłuszny aż do śmierci, i to do śmierci krzyżowej”. Flp 2,7-8 (BW). Dzięki tej postawie „...Bóg Go nad wszystko wywyższył...”. Flp 2,9 (BT).

Chrystus zrealizował swoją misję dzięki temu, jak żył – uniżył siebie i służył ludziom. Również my, naśladowcy Zbawiciela, powinniśmy mieć „… te same dążenia: tę samą miłość i wspólnego ducha, pragnąc tylko jednego, a niczego nie pragnąc dla niewłaściwego współzawodnictwa ani dla próżnej chwały, lecz w pokorze oceniając jedni drugich za wyżej stojących od siebie”. Flp 2,2-3 (BT). Bo „Jeśli... zgodnie z Pismem wypełniacie królewskie Prawo: Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego, dobrze czynicie. Jeżeli zaś kierujecie się względem na osobę, popełniacie grzech, i Prawo potępi was jako przestępców”. Jk 2,8-9 (BT).

Chrystus wiedział, że „ciasna jest brama i wąska droga, która prowadzi do życia, a mało jest takich, którzy ją znajdują!”. Mt 7,14 (BT) i żeby na tej drodze nie upaść, żeby dojść nią do celu, potrzeba wiele pokory. Dlatego zachęca nas: „...uczcie się ode Mnie, bo jestem cichy i pokorny sercem...”. Mt 11,29 (BT).

Czego mamy się uczyć od Chrystusa? W swoich wypowiedziach Pan Jezus często powoływał się na teksty Starego Testamentu, mówiąc: „Napisane jest… Ale jest napisane także… Jest bowiem napisane...”. Mt 4,4.7.10 (BT), lub pytając innych: „Co jest napisane w Prawie? Jak czytasz?”. Łk 10,26 (BT). Dawał nam przykład, abyśmy i my korzystali z mądrości Słowa Bożego, gdyż „Całe Pismo przez Boga jest natchnione i pożyteczne do nauki, do wykrywania błędów, do poprawy, do wychowywania w sprawiedliwości, aby człowiek Boży był doskonały, do wszelkiego dobrego dzieła przygotowany”. 2 Tm 3,16-17 (BW).

A w Piśmie (Biblii) napisane jest: „Przyszła wyniosłość – przyszła i hańba, u ludzi skromnych jest mądrość”. Prz 11,2 (BT). Ta mądrość nakazuje nam: „Szukajcie Pana, wszyscy pokorni ziemi, którzy pełnicie Jego nakazy; szukajcie sprawiedliwości, szukajcie pokory, może się ukryjecie w dzień gniewu Pańskiego”. So 2,3 (BT). Albowiem „Oznajmiono ci, człowiecze, co jest dobre i czego Pan żąda od ciebie: tylko, abyś wypełniał prawo, okazywał miłość bratnią i w pokorze obcował ze swoim Bogiem”. Mi 6,8 (BW).

Warto oddać się z pokorą Bożemu prowadzeniu, albowiem „Pan jest dobry i prawy: dlatego wskazuje drogę grzesznikom; rządzi pokornymi w sprawiedliwości, ubogich uczy swej drogi”. Ps 25,8-9 (BT).

Pokora jest wspaniałą chrześcijańską cnotą, której towarzyszą inne – skromność, cichość i cierpliwość. O nich to Paweł napisał: „Skromność wasza niech będzie znana wszystkim ludziom: Pan jest blisko”. Flp 4,5 (BW). „A zatem zachęcam was ja, więzień w Panu, abyście postępowali w sposób godny powołania, jakim zostaliście wezwani, z całą pokorą i cichością, z cierpliwością, znosząc siebie nawzajem w miłości”. Ef 4,1-2 (BT).

Wbrew obiegowym opiniom, pokora nie ma nic wspólnego z poniżeniem czy służalczością. Gdyby tak było, czy Biblia nauczałaby: Wszyscy zaś wobec siebie wzajemnie przyobleczcie się w pokorę, Bóg bowiem pysznym się sprzeciwia, a pokornym łaskę daje. Upokórzcie się więc pod mocną ręką Boga, aby was wywyższył w stosownej chwili”. 1 P 5,5-6 (BT) Czy zachęcałaby?: „Takiego bądźcie względem siebie usposobienia, jakie było w Chrystusie Jezusie”. Flp 2,5 (BW) A przecież On jest „cichy i pokorny sercem”. Mt 11,29 (BT).

Chrystus z pokornym sercem umył nogi swoim uczniom. „A kiedy im umył nogi... i znów zajął miejsce przy stole, rzekł do nich: Czy rozumiecie, co wam uczyniłem?… Dałem wam... przykład, abyście i wy tak czynili, jak Ja wam uczyniłem. Zaprawdę, zaprawdę, powiadam wam: Sługa nie jest większy od swego pana ani wysłannik od tego, który go posłał. Wiedząc to, będziecie błogosławieni, gdy według tego będziecie postępować”. J 13,12.15-17 (BT).

Bez pokory nie ma bojaźni Bożej, Bo występny się chełpi swoim pożądaniem, bluźni drapieżca i pogardza Panem. W pysze swojej powiada występny: Nie pomści; nie ma Boga: oto jest całe jego myślenie”. Ps 10,3.4 (BT). I nie ma posłuszeństwa, gdyż „Pyszałek, samochwał: nazywany szydercą działa z nadmiaru swej pychy”. Prz 21,24 (BT). Nie ma też łaski, „gdyż Bóg... pokornym łaskę daje”. 1 P 5,5 (BW).

Podsumowanie. Mamy być takiego usposobienia, „jakie było w Chrystusie Jezusie...”. Flp 2,4 (BW). Oznacza to, że tak jak On, powinniśmy napełnić swe serca miłością, pokorą i chęcią służenia innym, dlatego Biblia mówi: bądźcie wszyscy jednomyślni, współczujący, pełni braterskiej miłości, miłosierni, pokorni! Nie oddawajcie złem za zło ani złorzeczeniem za złorzeczenie! Przeciwnie zaś, błogosławcie! Do tego bowiem jesteście powołani, abyście odziedziczyli błogosławieństwo”. 1 P 3,8-9 (BT). „I nie czyńcie nic z kłótliwości ani przez wzgląd na próżną chwałę, lecz w pokorze uważajcie jedni drugich za wyższych od siebie”. Flp 2,3 (BW).

Żaden człowiek nie rodzi się pokornym, dlatego tak bardzo potrzebny jest nam Chrystusa. Bo gdy się Jemu oddamy i będziemy z Nim w łączności, On nauczy nas pokory. Codziennie prośmy więc Pana o ducha pokory, „gdyż Bóg... pokornym łaskę daje”. 1 P 5,5 (BW). Łaska oczyszcza z grzechu i uświęca, dlatego to pokorni „dostępują usprawiedliwienia darmo, z Jego (Boga) łaski, przez odkupienie, które jest w Chrystusie Jezusie”. Rz 3,24 (BT).

Towarzysz życia

„Kto z kim przestaje, takim się staje”. Polskie przysłowie.

Bóg pragnie być przy nas w każdej chwili naszego życia. Biblia mówi: „Pan jest dobry dla wszystkich i Jego miłosierdzie ogarnia wszystkie Jego dzieła”. Ps 145,9 (BT).

Wspaniałą jest świadomość, że „…tak Bóg umiłował świat (w tym mnie i ciebie), że Syna swego jednorodzonego dał, aby każdy, kto weń wierzy, nie zginął, ale miał żywot wieczny”. J 3,16 (BW). I w Jezusie „…wybrał nas przed założeniem świata, abyśmy byli święci i nieskalani przed Jego obliczem. Z miłości przeznaczył nas dla siebie jako przybranych synów przez Jezusa Chrystusa, według postanowienia swej woli”. Ef 1,4-5 (BT).

Pan szuka nas jak pasterz zaginionej owcy. Biblia mówi: „Któż z was, gdy ma sto owiec, a zgubi jedną z nich, nie pozostawia dziewięćdziesięciu dziewięciu na pustkowiu i nie idzie za zagubioną, aż ją odnajdzie? A odnalazłszy, kładzie ją na ramiona swoje i raduje się. I przyszedłszy do domu, zwołuje przyjaciół i sąsiadów, mówiąc do nich: Weselcie się ze mną, gdyż odnalazłem moją zgubioną owcę!”. Łk 15,4-6 (BW). Ta zgubiona owca symbolizuje wszystkich ludzi, Biblia bowiem mówi: „Wszyscyśmy pobłądzili jak owce, każdy z nas się obrócił ku własnej drodze…”. Iz 53,6 (BT).

Jeśli więc Pan Bóg wybiera nas, jaka jest nasza zasługa w tym, że stał się On częścią naszego życia, naszym Towarzyszem, skoro Biblia mówi: „…Nie ma sprawiedliwego, nawet ani jednego, nie ma rozumnego, nie ma, kto by szukał Boga”. Rz 3,10-11 (BT)? Przecież historia pokazuje, że od kiedy grzech wszedł na świat, my nie tylko nie szukamy Boga, ale się przed Nim ukrywamy. Gdy Adam i jego żona zjedli owoc z zakazanego drzewa i gdy „…usłyszeli kroki Pana Boga przechadzającego się po ogrodzie… skryli się przed Panem Bogiem wśród drzew ogrodu. Pan Bóg zawołał na mężczyznę i zapytał go: Gdzie jesteś? On odpowiedział: Usłyszałem Twój głos w ogrodzie, przestraszyłem się, bo jestem nagi, i ukryłem się”. Rdz 3,8-10 (BT).

Jednak mimo że grzech oddziela nas od Stwórcy, On chce być przy nas, dlatego Biblia nakazuje: „Szukajcie Pana, dopóki można Go znaleźć, wzywajcie go, dopóki jest blisko!”. Iz 55,6 (BW). „Szukajcie Pana i mocy jego, Szukajcie zawsze oblicza jego!”. Ps 105,4 (BW). „Szukajcie Pana, a żyć będziecie...”. Am 5,6 (BW). On jest „…Bogiem miłosiernym i łaskawym, nieskorym do gniewu, bardzo łagodnym i wiernym”. Ps 86,15 (BT), dlatego „Niechaj bezbożny porzuci swą drogę i człowiek nieprawy swoje knowania. Niech się nawróci do Pana, a Ten się nad nim zmiłuje, i do Boga naszego, gdyż hojny jest w przebaczaniu”. Iz 55,7 (BT).

Nasze zachowania i działania mogą doprowadzać do rys w relacjach z Panem, jednak On jest zawsze „…ten sam... sprawca wszystkiego we wszystkich”. 1 Kor 12,6 (BT). On stworzył nas po to, abyśmy Go poznali, cześć Mu oddawali i „…chodzili wytrwale jego drogami... przestrzegali jego przykazań i lgnęli do niego – i służyli mu z całego serca swego i z całej duszy swojej”. Joz 22,5 (BW).

Bóg pragnie, byśmy zeszli z grzesznej drogi i wstąpili na drogę prowadzącą do świętości. Biblia mówi: „Albowiem wolą Bożą jest wasze uświęcenie: powstrzymywanie się od rozpusty, aby każdy umiał utrzymywać ciało własne w świętości i we czci, a nie w pożądliwej namiętności, jak to czynią nie znający Boga poganie”. 1 Tes 4,3-5 (BT).

Kroczenie przez życie w towarzystwie Boga spowoduje odchodzenie od niewłaściwego postępowania przy równoczesnym dążeniu do doskonałości, gdyż „Nie powołał nas Bóg do nieczystości, ale do świętości. A więc kto [to] odrzuca, nie człowieka odrzuca, lecz Boga...”. 1 Tes 4,7-8 (BT). Z Bogiem nasze życie stanie się znaczące i celowe, „Jesteśmy bowiem Jego dziełem, stworzeni w Chrystusie Jezusie dla dobrych czynów, które Bóg z góry przygotował, abyśmy je pełnili”. Ef 2,10 (BT), owocujące darami Ducha Świętego. Biblia mówi: Owocem zaś ducha jest: miłość, radość, pokój, cierpliwość, uprzejmość, dobroć, wierność, łagodność, opanowanie. Przeciw takim [cnotom] nie ma Prawa”. Ga 5,22-23 (BT).

Pan Bóg każdego dnia pyta nas jak ongiś Adama: „…Gdzie jesteś?...”. Rdz 3,9 (BT). Szuka nas, pragnie naszego towarzystwa i pociąga ku sobie, mówiąc: „Oto stoję u drzwi i kołaczę; jeśli ktoś usłyszy głos mój i otworzy drzwi, wstąpię do niego i będę z nim wieczerzał, a on ze mną. Zwycięzcy pozwolę zasiąść ze mną na moim tronie, jak i Ja zwyciężyłem i zasiadłem wraz z Ojcem moim na jego tronie”. Ap 3,20-21 (BW).

Podsumowanie. Dłuższe przebywanie z kimś powoduje upodobnienie się do tej osoby, a nawet przejęcie jej zwyczajów i poglądów, zgodnie ze znanym polskim powiedzeniem: „Kto z kim przestaje, takim się staje”. Biblia zapewnia, że przebywając stale w miłości Ojca, będziemy prowadzili bogobojne życie: „Patrzcie, jaką miłość okazał nam Ojciec, że zostaliśmy nazwani dziećmi Bożymi i nimi jesteśmy. Dlatego świat nas nie zna, że jego nie poznał. Umiłowani, teraz dziećmi Bożymi jesteśmy, ale jeszcze się nie objawiło, czym będziemy. Lecz wiemy, że gdy się objawi, będziemy do niego podobni, gdyż ujrzymy go takim, jakim jest. I każdy, kto tę nadzieję w nim pokłada, oczyszcza się, tak jak On jest czysty”. 1 J 3,1-3 (BW).

A więc „…Jeżeli Bóg z nami, któż przeciwko nam?”. Rz 8,31 (BT). Gdy przybliżymy się do Boga, On umieści nas blisko siebie i otoczy opieką, a Chrystus stanie się naszym łącznikiem z Ojcem. A wtedy ani „…Utrapienie, ucisk czy prześladowanie, głód czy nagość, niebezpieczeństwo czy miecz”. Rz 8,35 (BT) nie odłączy nas od miłości Chrystusowej. Będziemy we wszystkim odnosić „…pełne zwycięstwo dzięki Temu, który nas umiłował”. Rz 8,37 (BT).

Nie odrzucajmy więc Pana Boga, kroczmy w Jego towarzystwie przez swoje doczesne życie, modląc się: „O jedno proszę Pana, tego poszukuję: bym w domu Pańskim przebywał po wszystkie dni mego życia, abym zażywał łaskawości Pana, stale się radował Jego świątynią”. Ps 27,4 (BT).

Mądrość

Adam i Ewa zdecydowali się zerwać owoc z zakazanego drzewa, gdy stwierdzili, że ma ono owoce „godne pożądania dla zdobycia mądrości”. Rdz 3,6 (BW) i że będą oni „jak Bóg, znający dobro i zło”. Rdz 3,5 (BW).

Nie zaakceptowali faktu, że znają Kogoś, Kto chętnie użycza ze swojej mądrości, Biblia bowiem mówi: „Pan udziela mądrości, z ust Jego – wiedza, roztropność”. Prz 2,6 (BT). Mogli z niej korzystać, jak to zrobił król Salomon. Biblia mówi: „Dał też Bóg Salomonowi bardzo wielką mądrość i roztropność, nadto rozum tak rozległy, jak piasek nad brzegiem morza”. 1 Krl 4,29 (BW).

I dziś każdemu może być udzielona cząstka Jego mądrości. Biblia mówi: „Jeśli zaś komuś z was brakuje mądrości, niech prosi o nią Boga, który daje wszystkim chętnie i nie wymawiając; a na pewno ją otrzyma. Niech zaś prosi z wiarą, a nie wątpi o niczym!”. Jk 1,5-6 (BT).

Człowiek mądry przyswaja dostępne informacje, analizuje je i modli się: „Zbadaj mnie, Boże, i poznaj me serce; doświadcz i poznaj moje troski, i zobacz, czy jestem na drodze nieprawej, a skieruj mnie na drogę odwieczną!”. Ps 139,23-24 (BT). To daje gwarancję trwania w mądrości Bożej. Biblia mówi: „Kto spośród was jest mądry i rozsądny? Niech wykaże się w swoim nienagannym postępowaniu uczynkami dokonanymi z łagodnością właściwą mądrości! Natomiast jeżeli żywicie w sercach waszych gorzką zazdrość i skłonność do kłótni, to nie przechwalajcie się i nie sprzeciwiajcie się kłamstwem prawdzie! Nie na tym polega zstępująca z góry mądrość, ale mądrość ziemska, zmysłowa i szatańska. Gdzie bowiem zazdrość i żądza sporu, tam też bezład i wszelki występek. Mądrość zaś [zstępująca] z góry jest przede wszystkim czysta, dalej, skłonna do zgody, ustępliwa, posłuszna, pełna miłosierdzia i dobrych owoców, wolna od względów ludzkich i obłudy”. Jk 3,13-17 (BT).

W Księdze Przypowieści Salomona uosobiona Boża mądrość tak siebie opisuje: „Jam Mądrość – Roztropność mi bliska, posiadam wiedzę głęboką. Bojaźnią Pańską – zła nienawidzić. Nie znoszę dumy, złych dróg, wyniosłości ust przewrotnych. Moja jest rada i stałość, moja – rozwaga, potęga. Dzięki mnie królowie panują, słusznie wyrokują urzędnicy. Dzięki mnie rządzą władcy i wielmoże – rządcy prawowierni. Tych kocham, którzy mnie kochają, znajdzie mnie ten, kto mnie szuka. Bogactwo jest ze mną i sława, wspaniałe dobra i prawość; mój owoc cenniejszy niż złoto, a plony niż srebro najczystsze. Drogą prawości ja kroczę, ścieżkami sprawiedliwości...”. Prz 8,12-20 (BT).

Konsekwencjami kierowania się Bożą mądrością są tylko korzyści; nie tylko prawość i sprawiedliwość, ale i zrozumienie. Biblia mówi: „Jeśli, synu, nauki me przyjmiesz i zachowasz u siebie wskazania, ku mądrości nachylisz swe ucho, ku roztropności nakłonisz swe serce... zrozumiesz bojaźń Bożą”. Prz 2,1-2.5 (BT).

I najważniejsze – kierowanie się w codziennym życiu mądrością Bożą prowadzi do zbawienia. Biblia mówi: „Zasobem sił zbawczych – mądrość i wiedza, jego skarbem jest bojaźń Pańska”. Iz 33,6 (BT). „Błogosławiony ten, kto mnie (Mądrości) słucha, kto co dzień u drzwi moich czeka, by czuwać u progu mej bramy, bo kto mnie znajdzie, ten znajdzie życie i uzyska łaskę u Pana; kto mnie nie znajdzie, duszę swą rani, śmierć kocha każdy, kto mnie się wyrzeka”. Prz 8,34-36 (BT).

Do tych, dla których mądrość ziemska jest ważniejsza, skierowane są słowa: „Gdzie jest mędrzec? Gdzie uczony? Gdzie badacz tego, co doczesne? Czyż nie uczynił Bóg głupstwem mądrości świata? Świat przez mądrość nie poznał Boga w mądrości Bożej”. 1 Kor 1,20-21 (BT), dlatego „jesteście w błędzie, nie znając Pisma ani mocy Bożej". Mt 22,29 (BT).

Ludzi znających Pisma, a więc kierujących się mądrością Bożą i tych nieznających ich, Pan Jezus porównał do budowniczych. Biblia mówi: „Każdego więc, kto tych słów moich słucha i wypełnia je, można porównać z człowiekiem roztropnym, który dom swój zbudował na skale. Spadł deszcz, wezbrały potoki, zerwały się wichry i uderzyły w ten dom. On jednak nie runął, bo na skale był utwierdzony. Każdego zaś, kto tych słów moich słucha, a nie wypełnia ich, można porównać z człowiekiem nierozsądnym, który dom swój zbudował na piasku. Spadł deszcz, wezbrały potoki, zerwały się wichry i rzuciły się na ten dom. I runął, a upadek jego był wielki”. Mt 7,24-27 (BT). Zwróćmy uwagę na fakt, że mądrość Boża umożliwia przewidzieć skutki własnych decyzji – dom „nie runął, bo na skale był utwierdzony” (Mt 7,25).

Mądry człowiek uczy się mądrości z właściwego źródła, którym jest Boże Słowo, a jej krzewicielami – Boże dzieci. Biblia mówi: „Tak też i ja (Paweł) przyszedłszy do was, bracia, nie przybyłem, aby błyszcząc słowem i mądrością głosić wam świadectwo Boże…, a mowa moja i moje głoszenie nauki nie miały nic z uwodzących przekonywaniem słów mądrości, lecz były ukazywaniem ducha i mocy, aby wiara wasza opierała się nie na mądrości ludzkiej, lecz na mocy Bożej. A jednak głosimy mądrość między doskonałymi, ale nie mądrość tego świata ani władców tego świata, zresztą przemijających. Lecz głosimy tajemnicę mądrości Bożej, mądrość ukrytą, tę, którą Bóg przed wiekami przeznaczył ku chwale naszej… Nam zaś objawił to Bóg przez Ducha”. 1 Kor 2,1.4-7.10 (BT).

Podsumowanie. Tylko Bóg jest Mądrością absolutną. Biblia mówi: „Bogiem wiecznym jest Pan, Stwórcą krańców ziemi. Niezgłębiona jest jego mądrość”. Iz 40,28 (BW). Niedoskonałość ludzkiego umysłu sprawia, że nie pojmujemy, czym jest prawdziwa mądrość Boża, „Bo cząstkowa jest nasza wiedza...”. 1 Kor 13,9 (BW) i dlatego „Zbyt dziwna jest dla mnie Twa (Boga) wiedza, zbyt wzniosła: nie mogę jej pojąć”. Ps 139,6 (BT). Jednak czy dlatego, że nie możemy w pełni pojąć Bożej mądrości, mamy z niej zrezygnować? Nie, Biblia bowiem zachęca: „Uczcie się roztropności, prostaczkowie, a wy, głupcy, nabierzcie rozumu!”. Prz 8,5 (BW). Zaufaj Panu z całego swojego serca i nie polegaj na własnym rozumie!”. (Prz 3,5 BW), a „Pan da ci właściwe zrozumienie wszystkiego”. 1 Tm 1,7 (BW).

Jeśli jednak będziemy jak „...ten lud (który) zbliża się do Mnie tylko w słowach i sławi Mnie tylko wargami, podczas gdy serce jego jest z dala ode Mnie; ponieważ cześć jego jest dla Mnie tylko wyuczonym przez ludzi zwyczajem… (TO) zginie mądrość jego myślicieli, a rozum jego mędrców zaniknie”. Iz 29,13-14 (BT).

„Przeto przypatrzcie się, bracia, powołaniu waszemu! Niewielu tam mędrców według oceny ludzkiej, niewielu możnych, niewielu szlachetnie urodzonych. Bóg wybrał właśnie to, co głupie w oczach świata, aby zawstydzić mędrców, wybrał to, co niemocne, aby mocnych poniżyć; i to, co nie jest szlachetnie urodzone według świata i wzgardzone, i to, co nie jest, wyróżnił Bóg, by to, co jest, unicestwić, tak by się żadne stworzenie nie chełpiło wobec Boga”. 1 Kor 1,26-29 (BT). I dlatego „Nie sprzedawaj – nabywaj prawdę, mądrość, karność, rozwagę!”. Prz 23,23 (BT).

Chrześcijanin

Biblia mówi, że „w Antiochii też nazwano po raz pierwszy uczniów chrześcijanami”. Dz 11,26 (BW). Zwróćmy uwagę na to, że chrześcijanami nie nazwano tych, którzy uwierzyli Jezusowi podczas Jego działalności – było to znacznie później, gdy widziano w uczniach naśladowców Chrystusa. Dlatego Paweł zachęcał: „Bądźcie naśladowcami moimi, tak jak ja jestem naśladowcą Chrystusa”. 1 Kor 11,1 (BT). „Bądźcie, bracia, wszyscy razem moimi naśladowcami i wpatrujcie się w tych, którzy tak postępują, jak tego wzór macie w nas”. Flp 3,17 (BT).

Pan Jezus nauczał: „Wchodźcie przez ciasną bramę; albowiem szeroka jest brama i przestronna droga, która wiedzie na zatracenie, a wielu jest takich, którzy przez nią wchodzą. A ciasna jest brama i wąska droga, która prowadzi do żywota; i niewielu jest tych, którzy ją znajdują”. Mt 7,13-14 (BW). Ci, którzy są określeni mianem „niewielu”, są naśladowcami Chrystusa.

„Wielu” natomiast może uważać się za chrześcijan, ale Chrystus postawił sprawę jasno: „Nie każdy, kto do mnie mówi: Panie, Panie, wejdzie do Królestwa Niebios”. Mt 7,21 (BW), choć tych „wielu” starało się, przekonując: „czyż nie prorokowaliśmy w imieniu twoim i w imieniu twoim nie wypędzaliśmy demonów, i w imieniu twoim nie czyniliśmy wielu cudów?”. Mt 7,22 (BW). Powoływanie się na znajomość Jezusa to za mało, aby być chrześcijaninem, jeśli nie stosujemy się do wszystkich Jego nauk.

Jednak czy robili to zgodnie z wolą Bożą? Jakimi pobudkami się kierowali, skoro gdy przyjdzie Jezus, usłyszą ostre słowa: „Nigdy was nie znałem. Idźcie precz ode mnie wy, którzy czynicie bezprawie”. Mt 7,23 (BW)?

Biblia mówi, że gdy młody człowiek z przypowieści o „Synu marnotrawnym” przehulał majątek i „upadł na samo dno”, „wejrzawszy w siebie, rzekł… Wstanę i pójdę do ojca mego”. Łk 15,17-18 (BW).

To są właściwe decyzje, aby uniknąć słów „Idźcie precz ode mnie”! Każdy z nas musi wejrzeć w siebie i przyjść do Ojca, bo do Królestwa Niebios wejdzie „tylko ten, kto pełni wolę Ojca mojego, który jest w niebie”. Mt 7,21 (BW). Szczere pragnienia przyjścia do Ojca jest początkiem prawdziwego chrześcijaństwa, ponieważ to pragnienie prowadzi do diametralnych zmian w naszym dotychczasowym życiu.

Te zmiany to nowonarodzenie „przez obmycie odradzające i odnawiające w Duchu Świętym, którego wylał na nas obficie przez Jezusa Chrystusa, Zbawiciela naszego, abyśmy, usprawiedliwieni Jego łaską, stali się w nadziei dziedzicami życia wiecznego”. Tt 3,5-7 (BT).

Biblia mówi, że „wiara nie jest rzeczą wszystkich”. 2 Tes 3,2 (BW). Nie wszyscy, którzy są religijni, wejdą na wąską drogę, gdyż „niewielu jest tych, którzy ją znajdują”. Mt 7,14 (BW). Ci, którzy ją znajdą, są prawdziwymi chrześcijanami – Jezus stał się sprawcą ich zbawienia: „A gdy wszystko wykonał, stał się sprawcą zbawienia wiecznego dla wszystkich, którzy Go słuchają”. Hbr 5,9 (BT).

Jak więc postępowali pierwsi chrześcijanie? Biblia mówi: „Trwali oni w nauce Apostołów i we wspólnocie, w łamaniu chleba i w modlitwach… czynili wiele znaków i cudów. Ci wszyscy, co uwierzyli, przebywali razem i wszystko mieli wspólne”. Dz 2,42-44 (BT).

Prawdziwy chrześcijanin trwa w Bożej nauce, „albowiem miłość względem Boga polega na spełnianiu Jego przykazań, a przykazania Jego nie są ciężkie”. 1 J 5,3 (BT). Otwiera się na działanie Boże, pozwalając, by Pan użył go jako narzędzie „do wszelkiego dobrego dzieła”. 2 Tm 3,17 (BW). Prawdziwy chrześcijanin jest zainteresowany sprawami innych i udzielaniem pomocy, bo „Jeśli... ktoś posiada dobra tego świata, a widzi brata w potrzebie i zamyka przed nim serce swoje, jakże w nim może mieszkać miłość Boża?”. 1 J 3,17 (BT). Biblia zatem radzi: „Bądźcie więc naśladowcami Boga, jako dzieci umiłowane, i postępujcie drogą miłości, bo i Chrystus was umiłował i samego siebie wydał za nas w ofierze... Bogu... postępujcie jak dzieci światłości! Owocem bowiem światłości jest wszelka prawość i sprawiedliwość, i prawda. Badajcie, co jest miłe Panu”. Ef 5,1-2.8-10 (BT).

Apostoł Jan o naśladowcach Jezusa pisał: „A z tego wiemy, że go (Jezusa) znamy, jeśli przykazania jego zachowujemy. Kto mówi: Znam go, a przykazań jego nie zachowuje, kłamcą jest i prawdy w nim nie ma. Lecz kto zachowuje Słowo jego, w tym prawdziwie dopełniła się miłość Boża. Po tym poznajemy, że w nim jesteśmy. Kto mówi, że w nim mieszka, powinien sam tak postępować, jak On postępował. Umiłowani, nie podaję wam nowego przykazania, lecz przykazanie dawne, które mieliście od początku; a tym przykazaniem dawnym jest to Słowo, które słyszeliście”. 1 J 2,3-7 (BW).

Prawdziwy chrześcijanin jest przede wszystkim gorącym zwolennikiem Jezusa, bo On powiedział: „Kto... wstydzi się mnie i słów moich przed tym cudzołożnym i grzesznym rodem, tego i Syn Człowieczy wstydzić się będzie, gdy przyjdzie w chwale Ojca swego z aniołami świętymi”. Mk 8,38 (BW). Codziennie więc będzie postępował według jego nauk i opowiadał o Nim.

Do tego, kto się na nowo narodził, skierowane są słowa: „Popatrzcie, jaką miłością obdarzył nas Ojciec: zostaliśmy nazwani dziećmi Bożymi: i rzeczywiście nimi jesteśmy”. 1 J 3,1 (BT). Skoro jesteśmy dziećmi Bożymi, jesteśmy też częścią Jego rodziny. Biblia mówi: „Jeden duch i jedno serce ożywiały wszystkich wierzących. Żaden nie nazywał swoim tego, co posiadał, ale wszystko mieli wspólne”. Dz 4,32 (BT).

Podsumowanie. Według Biblii chrześcijaninem jest osoba kierująca się na co dzień zasadą miłości do Boga i ludzi, uznająca biblijne normy moralne i etyczne. Biblia mówi: „Będziesz miłował Pana, Boga swego, z całego serca swego i z całej duszy swojej, i z całej myśli swojej. To jest największe i pierwsze przykazanie. A drugie podobne temu: Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego”. Mt 22,37-39 (BW). To miłość będzie podstawą wszelkich jego działań, zgodnie ze słowami: „miłujmy nie słowem ani językiem, lecz czynem i prawdą”. 1 J 3,18 (BW). Naśladowca Jezusa stoi na właściwym fundamencie, „którym jest Jezus Chrystus”. 1 Kor 3,11 (BT). „Wszystkim tym... którzy (Jezusa) przyjęli, (dał) moc, aby się stali dziećmi Bożymi, tym, którzy wierzą w imię Jego – którzy ani z krwi, ani z żądzy ciała, ani z woli męża, ale z Boga się narodzili”. J 1,12-13 (BT). A dzieci Boże, prawdziwi chrześcijanie, będą okazywać „tę samą gorliwość w doskonaleniu nadziei aż do końca, abyście nie stali się ospałymi, ale naśladowali tych, którzy przez wiarę i cierpliwość stają się dziedzicami obietnic”. Hbr 6,11 (BT).

Gościnność

„Gość w dom, Bóg w dom” - przysłowie polskie.

Serdeczna, szczera gościnność, to podejmowanie nie tylko osób zaproszonych, ale też i obcych. Biblia mówi: „Gdy wydajesz obiad albo wieczerzę, nie zapraszaj swoich przyjaciół ani braci, ani krewnych, ani zamożnych sąsiadów, aby cię i oni nawzajem nie zaprosili, i miałbyś odpłatę. Lecz kiedy urządzasz przyjęcie, zaproś ubogich, ułomnych, chromych i niewidomych. A będziesz szczęśliwy, ponieważ nie mają czym tobie się odwdzięczyć; odpłatę bowiem otrzymasz przy zmartwychwstaniu sprawiedliwych”. Łk 14,12-14 (BT). Co więcej, Biblia mówi o przyjmowaniu we własnym domu nieprzyjaciół: „Starajcie się dobrze czynić wobec wszystkich ludzi! Jeżeli to jest możliwe, o ile to od was zależy, żyjcie w zgodzie ze wszystkimi... Jeżeli nieprzyjaciel twój cierpi głód - nakarm go. Jeżeli pragnie - napój go! Tak bowiem czyniąc, węgle żarzące zgromadzisz na jego głowę”. Rz 12,17-20 (BT).

Gościnność wynika z zasady miłości i wiary w Boga, który napełnia darem gościnności. Biblia mówi: „Wszystkie wasze sprawy niech się dokonują w miłości!”. 1 Kor 16,14 (BT). Jakie sprawy? Na przykład: „dzielić swój chleb z głodnym, wprowadzić w dom biednych tułaczy, nagiego, którego ujrzysz, przyodziać i nie odwrócić się od współziomków”. Iz 58,7 (BT). Bo „Jaki z tego pożytek, bracia moi, skoro ktoś będzie utrzymywał, że wierzy, a nie będzie spełniał uczynków? Czy [sama] wiara zdoła go zbawić? Jeśli na przykład brat lub siostra nie mają odzienia lub brak im codziennego chleba, a ktoś z was powie im: Idźcie w pokoju, ogrzejcie się i najedzcie do syta! - a nie dacie im tego, czego koniecznie potrzebują dla ciała - to na co się to przyda? Tak też i wiara, jeśli nie byłaby połączona z uczynkami, martwa jest sama w sobie”. Jk 2,14-17 (BT).

Dlaczego gościnność jest tak ważna? Gościnność jest praktycznym sposobem służenia bliźnim, zgodnie ze słowami Biblii: „miłością ożywieni służcie sobie wzajemnie!”. Ga 5,13 (BW), ale też i Bogu. Biblia mówi, że Abraham „dostrzegł trzech ludzi naprzeciw siebie. Ujrzawszy ich, podążył od wejścia do namiotu na ich spotkanie. A oddawszy im pokłon do ziemi, rzekł: Panie, jeślim znalazł łaskę w oczach twoich, nie omijaj, proszę, sługi swego. Pozwól, by przyniesiono trochę wody, abyście obmyli nogi wasze; potem odpocznijcie pod drzewem. Przyniosę też kawałek chleba, abyście się posilili. Wszak po to wstąpiliście do sługi waszego. Potem możecie pójść dalej. Wtedy oni rzekli: Uczyń tak, jak powiedziałeś!”. Rdz 18,2-5 (BW).

Gościnność jest formą pomagania. Osoby posiadające ten dar potrafią dostrzec potrzeby innych i z serca służyć im pomocą, często nie zdając sobie sprawy z tego, jak ważną rzecz uczyniły. Biblia mówi: „Wówczas zapytają sprawiedliwi: Panie, kiedy widzieliśmy Cię głodnym i nakarmiliśmy Ciebie? spragnionym i daliśmy Ci pić? Kiedy widzieliśmy Cię przybyszem i przyjęliśmy Cię? lub nagim i przyodzialiśmy Cię? Kiedy widzieliśmy Cię chorym lub w więzieniu i przyszliśmy do Ciebie?”. Mt 25,37-39 (BT).

Jak Bóg zareaguje na szczerą gościnność? „A Król im odpowie: Zaprawdę, powiadam wam: Wszystko, co uczyniliście jednemu z tych braci moich najmniejszych, Mnieście uczynili. Pójdźcie, błogosławieni Ojca mojego, weźcie w posiadanie królestwo, przygotowane wam od założenia świata! Bo byłem głodny, a daliście Mi jeść; byłem spragniony, a daliście Mi pić; byłem przybyszem, a przyjęliście Mnie; byłem nagi, a przyodzialiście Mnie”. Mt 25,40.34-36 (BT).

Gościnny dom powinien odzwierciedlać ten najbardziej gościnny – „dom”, do którego Bóg zaprosił ludzi, którzy „są gośćmi i pielgrzymami”. Hbr 11,13 (BW). Jednak zanim to zrobił, ziemia zaopatrzona była we wszystko to, co jest niezbędne do egzystencji człowieka (Rdz 1 i 2). Podobnie gościnni gospodarze powinni zadbać o potrzeby swoich gości. Jednak tak jak „Pan Bóg dał człowiekowi taki rozkaz: Z wszelkiego drzewa tego ogrodu możesz spożywać według upodobania; ale z drzewa poznania dobra i zła nie wolno ci jeść...”. Rdz 2,16.17 (BT), tak i dziś gości obowiązują pewne zasady – nie powinno się zbyt często odwiedzać nawet najbardziej gościnnych domów i nie powinno się przedłużać wizyt. Biblia mówi: „Niech twoja noga rzadko staje w domu twojego bliźniego, abyś mu się nie uprzykrzył i on cię nie znienawidził”. Prz 25,17 (BW), do czego nawiązuje przysłowie abisyńskie: „Gość jest najpierw jak złoto, potem jak srebro, w końcu ciąży jak żelazo”. Poza tym samowolne zajmowanie miejsc przy stole w obcym domu jest niestosowne. Biblia mówi: „Potem opowiedział zaproszonym przypowieść, gdy zauważył, jak sobie pierwsze miejsca wybierali. Tak mówił do nich: Jeśli cię kto zaprosi na ucztę, nie zajmuj pierwszego miejsca, by czasem ktoś znakomitszy od ciebie nie był zaproszony przez niego. Wówczas przyjdzie ten, kto was obu zaprosił, i powie ci: Ustąp temu miejsca!; i musiałbyś ze wstydem zająć ostatnie miejsce. Lecz gdy będziesz zaproszony, idź i usiądź na ostatnim miejscu. Wtedy przyjdzie gospodarz i powie ci: Przyjacielu, przesiądź się wyżej!; i spotka cię zaszczyt wobec wszystkich współbiesiadników”. Łk 14,7-10 (BT). Nie powinno poruszać się tematów kontrowersyjnych, mogących doprowadzić do nieporozumień. Biblia mówi: „Lepszy jest suchy kęs chleba w spokoju niż dom pełen biesiad kłótliwych… Kłótnię zaczynać to dać upust wodzie, nim spór wybuchnie – uciekaj!”. Prz 17,1.14 (BT). Wskazana jest wstrzemięźliwość w jedzeniu, a szczególnie piciu: „A nie upijajcie się winem, bo to jest [przyczyną] rozwiązłości”. Ef 5,18 (BW). Oczywiście czynem karygodnym jest plotkowanie o gospodarzu, obmawianie go, zdradzanie jego sekretów, okradanie itp. Biblia mów: „Kto złem za dobre odpłaca, temu zło nie ustąpi z domu”. Prz 17,13 (BT).

Uwaga! Biblia przestrzega przed gospodarzem, który „w sercu swoim nie jest ci życzliwy” Prz 23,7 (BW): „Z nieżyczliwym człowiekiem nie ucztuj, nie pożądaj jego przysmaków; jak ktoś, kto dogadza apetytowi, tak samo i on [postępuje]. Jedz i pij! - mówi do ciebie, a w sercu ci nie jest przychylny. Zwrócisz spożyty kawałek, słów miłych użyjesz na próżno”. Prz 23,6-8 (BT).

Czy rzeczywiście wszystkim należy okazywać gościnność? Biblia mówi: „Każdy, kto wybiega zbytnio naprzód, a nie trwa w nauce [Chrystusa], ten nie ma Boga. Kto trwa w nauce [Chrystusa], ten ma i Ojca, i Syna. Jeśli ktoś przychodzi do was i tej nauki nie przynosi, nie przyjmujcie go do domu i nie pozdrawiajcie go, albowiem kto go pozdrawia, staje się współuczestnikiem jego złych czynów”. 2 J 1,9-11 (BT). „Proszę was jeszcze, bracia, strzeżcie się tych, którzy wzniecają spory i zgorszenia przeciw nauce, którą otrzymaliście. Strońcie od nich!”. Rz 16,17 (BT). „Napisałem wam w liście, żebyście nie obcowali z rozpustnikami. Nie chodzi o rozpustników tego świata w ogóle ani o chciwców i zdzierców lub bałwochwalców; musielibyście bowiem całkowicie opuścić ten świat. Dlatego pisałem wam wówczas, byście nie przestawali z takim, który nazywając się bratem, w rzeczywistości jest rozpustnikiem, chciwcem, bałwochwalcą, oszczercą, pijakiem lub zdziercą. Z takim nawet nie siadajcie wspólnie do posiłku”. 1 Kor 5,9-11 (BT).

Podsumowanie. Jest jeszcze jedno znane polskie przysłowie: „Czym chata bogata, tym rada”. Słowa te nie tylko zapraszają gości do stołu, ale też wskazują na szczodrobliwość gospodarzy. Biblia mówi: „Macie też pozostawać w tym samym domu, jedząc i pijąc to, co wam dadzą. Wart jest bowiem robotnik zapłaty swojej. Nie przenoście się z domu do domu”. Łk 10,7 (BWP). Gościnność jest darem, który wzrasta w miarę jego używania. Biblia mówi: „Wspierajcie świętych w potrzebach, okazujcie gościnność”. Rz 12,13 (BW), gdyż „Więcej szczęścia jest w dawaniu aniżeli w braniu”. Dz 20,35 (BT). „Gościnności nie zapominajcie; przez nią bowiem niektórzy, nie wiedząc o tym, aniołów gościli”. Hbr 13,2 (BW).

Etyka

Jak brzmi definicja biblijnej etyki? Definicja ta najtrafniej ujęta jest w Liście do Kolosan 3,1-6: „A tak, jeśliście wzbudzeni z Chrystusem, tego, co w górze szukajcie, gdzie siedzi Chrystus po prawicy Bożej; o tym, co w górze myślcie, nie o tym, co na ziemi. Umarliście bowiem, a życie wasze jest ukryte wraz z Chrystusem w Bogu; Gdy się Chrystus, który jest życiem naszym, okaże, wtedy się i wy okażecie razem z nim w chwale. Umartwiajcie tedy to, co w waszych członkach jest ziemskiego: wszeteczeństwo, nieczystość, namiętność, złą pożądliwość i chciwość, która jest bałwochwalstwem. Z powodu których przychodzi gniew Boży”, wraz z uzupełnieniem: „Tylko sprawujcie się w sposób godny Ewangelii Chrystusowej”. Flp 1,27 (BT), „Nie zapala się też światła i nie stawia pod korcem, ale na świeczniku, aby świeciło wszystkim, którzy są w domu. Tak niech świeci wasze światło przed ludźmi, aby widzieli wasze dobre uczynki i chwalili Ojca waszego, który jest w niebie”. Mt 5,15.16 (BT).

Jakimi zasadami kierować się w życiu? Biblia to przede wszystkim Księga Miłości. Na niej osadzone są podstawowe prawa społeczności chrześcijańskiej. Biblia mówi: „Będziesz miłował Pana Boga swego całym swoim sercem, całą swoją duszą i całym swoim umysłem. To jest największe i pierwsze przykazanie. Drugie podobne jest do niego: Będziesz miłował swego bliźniego jak siebie samego”. Mt 22,37-39 (BT).

Apostoł Paweł w 1 Liście do Koryntian napisał, że „miłość nigdy nie ustaje”. Ujęta w tym kontekście powyższa zasada sugeruje, że znamieniem jej jest trwałość. Biblia mówi także: „Bądźcie więc naśladowcami Boga jako dzieci umiłowane, i chodźcie w miłości, jak i Chrystus umiłował was i siebie samego wydał za nas jako dar i ofiarę Bogu ku miłej wonności”. Ef 5,1.2 (BW). Etyka opiera się też na „złotej regule”, czyli: „Wszystko więc, co byście chcieli, żeby wam ludzie czynili, i wy im czyńcie! Albowiem na tym polega Prawo i Prorocy”. Mt 7,12 (BT).

Jakie zachowania nie podobają się Bogu, a do jakich zachęca? Biblia mówi: „Wysławiajcie Pana, albowiem jest dobry, albowiem na wieki łaska jego”. 1 Krn 16,34 (BW). Dobry Bóg nigdy nie będzie tolerował zła. Biblia mówi, że: „Tych sześć rzeczy w nienawiści ma Pan, a siedem budzi u Niego odrazę: wyniosłe oczy, kłamliwy język, ręce, co krew niewinną wylały, serce knujące złe plany, nogi, co biegną prędko do zbrodni, świadek fałszywy, co kłamie, i ten, kto wznieca kłótnie wśród braci”. Prz 6,16-19 (BT), „dlatego odrzuciwszy kłamstwo: niech każdy z was mówi prawdę do bliźniego. Gniewajcie się, a nie grzeszcie: niech nad waszym gniewem nie zachodzi słońce! Ani nie dawajcie miejsca diabłu! Kto dotąd kradł, niech już przestanie kraść, lecz raczej niech pracuje uczciwie własnymi rękami, by miał z czego udzielać potrzebującemu. Niech nie wychodzi z waszych ust żadna mowa szkodliwa, lecz tylko budująca, zależnie od potrzeby, by wyświadczała dobro słuchającym. I nie zasmucajcie Bożego Ducha Świętego, którym zostaliście opieczętowani na dzień odkupienia. Niech zniknie spośród was wszelka gorycz, uniesienie, gniew, wrzaskliwość, znieważenie – wraz z wszelką złością. Bądźcie dla siebie nawzajem dobrzy i miłosierni! Przebaczajcie sobie, tak jak i Bóg nam przebaczył w Chrystusie”. Ef 4,25-32 (BT).

Żeby postępować etycznie, należy zwrócić swój wzrok na Źródło właściwego postępowania, gdyż tylko Boże normy służą dobru każdego stworzenia. Patrzmy więc na Jezusa! Jego postępowanie i reakcje w różnych, czasem skomplikowanych moralnie sytuacjach, są wspaniałym przykładem miłości Boga do ludzi. Miłość (1 Kor 13,1-13), którą pokazał nam Jezus, jest: cierpliwa (znosząca krzywdy bez odwzajemniania złem za zło), dobrotliwa (aktywnie wyświadczająca dobro), wielkoduszna (pozbawiona zazdrości, pychy, zawiści i egoizmu, nieponiżająca), skromna (pozbawiona chełpliwości, pyszałkowatości, pogoni za poklaskiem), pokorna (niełaknąca czci, nieobrażająca się, ale mająca właściwe wyobrażenie o własnych wartościach i godności), przyzwoita (nienaruszająca dobrych obyczajów, nie jest bezwstydna, niepostępująca w sposób ściągający hańbę), bezinteresowna (pozbawiona egoizmu, samolubstwa i wyrachowania, nie patrzy na korzyści i przywileje, „nie szuka swego”), opanowana (nieunosząca się gniewem, oburzeniem, zapalczywością, łagodna, dobra, zrównoważona), pełna ufności („nie myśli nic złego”, bez podejrzliwości, uraz, odwetów i mściwości), dobra (jest czystą dobrocią, życzliwością, nie znajduje zadowolenia w ujawnianiu cudzych błędów i niedoskonałości), sprawiedliwa (radująca się z prawdy) i trwała („nigdy nie ustaje”, nie jest zależna od przemijających okoliczności, nie jest też emocjonalnym porywem), czyli taka, która pozwoliła Mu za wszystkich umrzeć, by każdy wierzący mógł żyć. Biblia mówi: „Teraz więc pozostaje wiara, nadzieja, miłość, te trzy; lecz z nich największa jest miłość”. 1 Kor 13,13 (BW).

Miłością jest Dawca miłości. Biblia mówi: „...Bóg jest miłością: kto trwa w miłości, trwa w Bogu, a Bóg trwa w nim”. 1 J 4,16 (BT). Ci, którzy trwają w miłości Bożej „wykazują, że treść Prawa wypisana jest w ich sercach, gdy jednocześnie ich sumienie staje jako świadek, a mianowicie ich myśli na przemian ich oskarżające lub uniewinniające”. Rz 2,15 (BT).

Etycznym przewodnikiem jest więc nie tylko Biblia, ale i sumienie. Jest ono ważne w przypadku, gdy pojawią się różne życiowe sytuacje, nieopisane dokładnie w Biblii. Warto wtedy stosować zasadę: „Wszystko mi wolno, ale nie wszystko jest pożyteczne. Wszystko mi wolno, lecz ja nie dam się niczym zniewolić”. 1 Kor 6,12 (BW), bo przecież zniewolenie jest grzechem, a „grzech jest przestępstwem zakonu [czyli prawa]”. 1 J 3,4 (BW). „Wy zatem, bracia, powołani zostaliście do wolności. Tylko nie bierzcie tej wolności jako zachęty do hołdowania ciału, wręcz przeciwnie...”. Ga 5,13 (BT).

Czy współcześnie żyjących wiernych obowiązują tylko zasady z Nowego Testamentu? Biblia mówi: „Całe Pismo przez Boga jest natchnione i pożyteczne do nauki, do wykrywania błędów, do poprawy, do wychowywania w sprawiedliwości, aby człowiek Boży był doskonały, do wszelkiego dobrego dzieła przygotowany”. 2 Tm 3,16.17 (BW).

Etyka biblijna zbudowana jest na zasadzie cnót i norm, czyli na fundamencie Dekalogu i Ewangelii. Warto zwrócić tu uwagę, że dziesięć przykazań sprowadza się do wielkiej reguły miłości (Mt 22,37-39) i na odwrót, reguła ta dzieli się na miłość wobec Boga i wobec człowieka. Tak więc Dekalog określa pewne obowiązki wyrażone normą danego przykazania, w duchu miłości, co mocno podkreśla Nowy Testament. Biblia mówi: „Po tym poznajemy, że miłujemy dzieci Boże, gdy miłujemy Boga i wypełniamy Jego przykazania, albowiem miłość względem Boga polega na spełnianiu Jego przykazań, a przykazania Jego nie są ciężkie”. 1 J 5,2.3 (BT).

Jezus nie przekreślił starotestamentowego prawa moralnego, lecz inaczej go ujął. Wyżej postawił moralną poprzeczkę, zbliżając ją do ideału, jakim jest Boży charakter. A charakter Boga objawił nam Pan Jezus: „Wierzcie mi, że Ja jestem w Ojcu, a Ojciec we mnie; a jeśliby tak nie było, to dla samych uczynków wierzcie. Jeśli mnie miłujecie, przykazań moich przestrzegać będziecie”. J 14,11.15 (BW).

Jakich przykazań? Biblia mówi: „Nikomu nie bądźcie nic dłużni poza wzajemną miłością. Kto bowiem miłuje bliźniego, wypełnił Prawo. Albowiem przykazania: Nie cudzołóż, nie zabijaj, nie kradnij, nie pożądaj, i wszystkie inne – streszczają się w tym nakazie: Miłuj bliźniego swego jak siebie samego! Miłość nie wyrządza zła bliźniemu. Przeto miłość jest doskonałym wypełnieniem Prawa”. Rz 13,8-10 (BT).

Etyka biblijna sprowadza się więc do zagadnienia miłości pojętej jednocześnie jako powinność (Dekalog) i jako cnota (Ewangelia). Oto kilka przykładów: Stary Testament mówi: „Nie będziesz zabijał”. Wj 20,13 (BT), a Nowy: „Ale wam, którzy słuchacie, powiadam: Miłujcie nieprzyjaciół waszych, dobrze czyńcie tym, którzy was nienawidzą” Łk 6,27 (BW). Ponadto Pan Jezus powiedział: „A Ja wam powiadam, że każdy, kto się gniewa na brata swego, pójdzie pod sąd, a kto by rzekł bratu swemu: Racha, stanie przed Radą Najwyższą, a kto by rzekł: Głupcze, pójdzie w ogień piekielny”. Mt 5,22 (BW). Stary Testament mówi: „Nie będziesz cudzołożył”. Wj 20,14 (BT), w Nowym Pan Jezus wyjaśnia: „A Ja wam powiadam, że każdy, kto patrzy na niewiastę i pożąda jej, już popełnił z nią cudzołóstwo w sercu swoim”. Mt 5,27 (BW).

A jaki wpływ na etykę życia ma brak wiary? Najpoważniejszym skutkiem tego jest relatywizm moralny, w którym nie ma fundamentu tego, co jest dobre a co złe – każdy sam decyduje w tych kwestiach. Udziałem ich są uczynki ciała: „nierząd, nieczystość, wyuzdanie, uprawianie bałwochwalstwa, czary, nienawiść, spór, zawiść, wzburzenie, niewłaściwa pogoń za zaszczytami, niezgoda, rozłamy, zazdrość, pijaństwo, hulanki i tym podobne. Co do nich zapowiadam wam, jak to już zapowiedziałem: ci, którzy się takich rzeczy dopuszczają, królestwa Bożego nie odziedziczą”. Ga 5,19-21 (BT), „kto bowiem popełnia bezprawie, poniesie skutki popełnionego bezprawia; a [u Niego] nie ma względu na osoby”. Kol 3,25 (BT).

Podsumowanie. Ogólnie można przyjąć, że etyka to bliska relacja z Bogiem, głęboka miłość do Niego i zaangażowana, praktyczna miłość do ludzi. Miłość tę cechuje cnota i obowiązek. W pierwszym wypadku będą to doskonałości chrześcijańskie, w drugim przykazania Boże. Biblia mówi: „Synu mój, nie zapomnij mych nauk, twoje serce niech strzeże nakazów, bo wiele dni i lat życia i pełnię ci szczęścia przyniosą: Niech miłość i wierność cię strzeże; przymocuj je sobie do szyi, na tablicy serca je zapisz, a znajdziesz życzliwość i łaskę w oczach Boga i ludzi”. Prz 3,1-4 (BT).

Umysł

O wielkości Bożego umysłu Hiob wypowiedział takie słowa: „Umysł to mądry, a siła potężna.” HI 9,4 (BT), a mądrość dwunastoletniego Jezusa zadziwiła nawet uczonych w Piśmie: „Wszyscy zaś, którzy Go słuchali, byli zdumieni bystrością Jego umysłu i odpowiedziami.” Łk 2,47 (BT)

A stan ludzkiego umysłu najdokładniej opisał apostoł Paweł w jednym ze swoich listów: „A zatem stwierdzam w sobie to prawo, że gdy chcę czynić dobro, narzuca mi się zło. Albowiem wewnętrzny człowiek [we mnie] ma upodobanie zgodne z Prawem Bożym. W członkach zaś moich spostrzegam prawo inne, które toczy walkę z prawem mojego umysłu i podbija mnie w niewolę pod prawo grzechu mieszkającego w moich członkach. Nieszczęsny ja człowiek! Któż mnie wyzwoli z ciała, [co wiedzie ku] tej śmierci? Dzięki niech będą Bogu przez Jezusa Chrystusa, Pana naszego! Tak więc umysłem służę Prawu Bożemu, ciałem zaś - prawu grzechu.” Rz 7,21-25 (BT)

Związek z Bogiem zmienia nasz sposób myślenia. Biblia mówi: „A nie upodabniajcie się do tego świata, ale się przemieńcie przez odnowienie umysłu swego, abyście umieli rozróżnić, co jest wolą Bożą, co jest dobre, miłe i doskonałe.” Rz 12,2 (BW)

Jako chrześcijanie powinniśmy mieć „myśli Chrystusa”. Biblia mówi: „Człowiek zaś duchowy rozsądza wszystko, sam zaś nie podlega niczyjemu osądowi. Bo któż poznał myśl Pana? Któż może go pouczać? Ale my jesteśmy myśli Chrystusowej.” 1 Kor 2,15-16 (BW)

Nasze myśli powinny być poddane Chrystusowi. Biblia mówi: „Gdyż oręż nasz, którym walczymy, nie jest cielesny, lecz ma moc burzenia warowni dla sprawy Bożej; nim też unicestwiamy złe zamysły i wszelką pychę, podnoszącą się przeciw poznaniu Boga, i zmuszamy wszelką myśl do poddania się w posłuszeństwo Chrystusowi.” 2 Kor 10,4.5 (BW) „Wy zaś nie tak nauczyliście się Chrystusa. Słyszeliście przecież o Nim i zostaliście pouczeni w Nim - zgodnie z prawdą, jaka jest w Jezusie, że - co się tyczy poprzedniego sposobu życia - trzeba porzucić dawnego człowieka, który ulega zepsuciu na skutek zwodniczych żądz, odnawiać się duchem w waszym myśleniu i przyoblec człowieka nowego, stworzonego według Boga, w sprawiedliwości i prawdziwej świętości.” EF 4,20-24 (BT)

Powinniśmy myśleć o dobrych rzeczach. Biblia mówi: „Wreszcie, bracia, myślcie tylko o tym, co prawdziwe, co poczciwe, co sprawiedliwe, co czyste, co miłe, co chwalebne, co jest cnotą i godne pochwały.” Flp 4,8 (BW)

Po co Pan Bóg obdarza rozumnym umysłem? By móc służyć Jemu i bliźnim. Biblia mówi: „Nauczycielu, które przykazanie w Prawie jest największe? On mu odpowiedział: Będziesz miłował Pana Boga swego całym swoim sercem, całą swoją duszą i całym swoim umysłem. To jest największe i pierwsze przykazanie. Drugie podobne jest do niego: Będziesz miłował swego bliźniego jak siebie samego.” Mt 22,36-40 (BT) W celu poznania Boga. Biblia mówi: „Albowiem od stworzenia świata niewidzialne Jego przymioty - wiekuista Jego potęga oraz bóstwo - stają się widzialne dla umysłu przez Jego dzieła, tak że nie mogą się wymówić od winy" Rz 1,20 (BT) „Potem rzekł do nich: To właśnie znaczyły słowa, które mówiłem do was, gdy byłem jeszcze z wami: Musi się wypełnić wszystko, co napisane jest o Mnie w Prawie Mojżesza, u Proroków i w Psalmach. Wtedy oświecił ich umysły, aby rozumieli Pisma.” Łk 24,44.45 (BT) I po to, by Boże plany były realizowane. Biblia mówi: „Uwielbiony niech będzie Pan, Bóg ojców naszych, który tak pokierował umysłem króla, by uświetnić dom Pański w Jerozolimie, i który u króla, radców jego i wszystkich możnych dostojników królewskich zjednał mi życzliwość. A ja, ponieważ ręka Pana, Boga mojego, nade mną czuwała, nabrałem otuchy i zgromadziłem naczelników Izraela, by poszli ze mną.” Ez 7,27.28 (BT) „Wówczas Mojżesz przemówił do Izraelitów: Oto Pan powołał imiennie Besaleela, syna Uriego, syna Chura z pokolenia Judy, i napełnił go duchem Bożym, mądrością, rozumem, wiedzą i znajomością wszelkiego rzemiosła, by obmyślił plany robót (...). Dał mu też zdolność pouczania innych, jak i Oholiabowi, synowi Achisamaka z pokolenia Dana. Napełnił ich mądrością umysłu do wykonania wszelkich prac (...).” Wj 35, 30-35 (BT)

Oddalenie od Pana Boga może mieć różne konsekwencje. Oto kilka biblijnych przykładów. Brak dostępu do zbawienia: „Zamknąłeś ich umysł przed rozsądkiem, nie dopuścisz do ich triumfu.” Hi 17,4 (BT) Otępiały umysł: „Widzieli Go bowiem wszyscy i zatrwożyli się. Lecz On zaraz przemówił do nich: Odwagi, Ja jestem, nie bójcie się! I wszedł do nich do łodzi, a wiatr się uciszył. Oni tym bardziej byli zdumieni w duszy, że nie zrozumieli sprawy z chlebami, gdyż umysł ich był otępiały.” Mk 6,50-52 (BT) Niemożność poznania Ewangelii: „A jeśli nawet Ewangelia nasza jest ukryta, to tylko dla tych, którzy idą na zatracenie, dla niewiernych, których umysły zaślepił bóg tego świata, aby nie olśnił ich blask Ewangelii chwały Chrystusa, który jest obrazem Boga.” 2 Kor 4,3.4 (BT)

Chrześcijanin - nowym człowiekiem. Biblia mówi: „To zatem mówię i zaklinam [was] w Panu, abyście już nie postępowali tak, jak postępują poganie, z ich próżnym myśleniem, umysłem pogrążeni w mroku, obcy dla życia Bożego, na skutek tkwiącej w nich niewiedzy, na skutek zatwardziałości serca.” Ef 4,17.18 (BT) „Każdy, który pije [tylko] mleko, nieświadom jest nauki sprawiedliwości, ponieważ jest niemowlęciem. Przeciwnie, stały pokarm jest właściwy dla dorosłych, którzy przez ćwiczenie mają władze umysłu udoskonalone do rozróżniania dobra i zła.” Hbr 5,13.14 (BT)

„Dlatego okiełzajcie umysły wasze i trzeźwymi będąc, połóżcie całkowicie nadzieję waszą w łasce, która wam jest dana w objawieniu się Jezusa Chrystusa.” 1 P 1,13 (BW)

Uczęszczanie do kościoła

Bóg jest wspaniały i godny naszego wysławiania. Biblia mówi: „Wejdźcie w bramy jego z dziękczynieniem, W przedsionki jego z pieśnią chwały! Wysławiajcie go, błogosławcie imieniu jego! Albowiem dobry jest Pan; Na wieki trwa łaska jego, A wierność jego z pokolenia w pokolenie.” Ps 100,4-5 (BW)

Uczęszczajmy do kościoła aby tam znaleźć Pana i rozmyślać o Jezusie. Biblia mówi: „O jedno prosiłem Pana, o to zabiegam: Abym mógł mieszkać w domu Pana przez wszystkie dni życia mego, By oglądać piękno Pana i by odwiedzać świątynię jego.” Ps 27,4 (BW)

Uczęszczanie do kościoła jest ważne szczególnie teraz, w czasach ostatecznych. Biblia mówi: „Nie opuszczając wspólnych zebrań naszych, jak to jest u niektórych w zwyczaju, lecz dodając sobie otuchy, a to tym bardziej, im lepiej widzicie, że się ten dzień przybliża.” Hbr 10,25 (BW)

Bóg obiecał, że będzie obecny na każdym, nawet małym, spotkaniu osób wierzących. Biblia mówi: „Albowiem gdzie są dwaj lub trzej zgromadzeni w imię moje, tam jestem pośród nich.” Mt 18,20 (BW)

Cieszmy się i korzystajmy z tego, że możemy wysławiać Pana bez żadnych ograniczeń i sankcji prawnych. Biblia mówi: „Uradowałem się, gdy mi powiedziano: Do domu Pana pójdziemy!” Ps 122,1 (BW)

Uczęszczajmy do kościoła aby słuchać i uczyć się. Biblia mówi: „Pilnuj swoich kroków, gdy idziesz do domu Bożego, i nastaw się na słuchanie...” Koh 4,17 (BW). „Kto mądry, niech słucha i pomnaża naukę, a rozumny niech zdobywa wskazówki” Prz 1,5 (BW)

Chodzimy do kościoła aby spotkać się z Bogiem. Biblia mówi: „Ale Pan jest w swym świętym przybytku. Umilknij przed nim, cała ziemio!” Ha 2,20 (BW)

Powinniśmy naśladować Jezusa, który w każdy Sabat uczęszczał do synagogi. Biblia mówi: „I przyszedł do Nazaretu, gdzie się wychował, i wszedł według zwyczaju swego w dzień sabatu do synagogi, i powstał, aby czytać.” Łk 4,16 (BW)

Ubiór

Co jest naszą prawdziwą ozdobą? Prawdziwą ozdobą jest charakter człowieka, który ma dobry, kojący wpływ na innych ludzi. Biblia mówi: „Ozdobą waszą niech nie będzie to, co zewnętrzne, trefienie włosów, złote klejnoty lub strojne szaty, lecz ukryty wewnętrzny człowiek z niezniszczalnym klejnotem łagodnego i cichego ducha, który jedynie ma wartość przed Bogiem.” 1 P 3,3-4 (BW)

Prawdziwą ozdobą człowieka nie jest kosztowny ubiór, ale jego dobre uczynki. Biblia mówi: „Podobnie kobiety powinny mieć ubiór przyzwoity, występować skromnie i powściągliwie, a nie stroić się w kunsztowne sploty włosów ani w złoto czy w perły, czy kosztowne szaty, lecz jak przystoi kobietom, które są prawdziwie pobożne, zdobić się dobrymi uczynkami.” 1 Tym 2,9-10 (BW)

Bóg jest źródłem prawdziwego piękna. Bóg jest wspaniały, a Jego rady i prowadzenie są cudowne. Biblia mówi: „Zaprawdę, Pan jest wspaniały...” Ps 138,6 (BWP). „Także to pochodzi od Pana Zastępów, jest On cudowny w radzie, wielki mądrością.” Iz 28,29 (BW)

Aktualnie jesteś offline